Site Plan Geletterdheid Verhogen

Numerieke geletterdheid: statistische procescontrole in productiebedrijven


1. Vorm van geletterdheid Gecijferdheid: statistiek (statistische procescontrole)
2. Stakeholders Doelgroep: operatoren in productiebedrijven
Bedrijven: Duracell/Bosch
Aanbodorganisatie: Basiseducatie Hageland
3. Actiestrategie  
3.1 Initiatiefnemer Wisselwerking basiseducatie - productiebedrijven
3.2 Communicatie- en promotiestrategie Communicatie- en promotiestrategie In het midden van de jaren ‘90 maakte basiseducatie Hageland een studie naar mogelijkheden van educatie op de werkvloer door basiseducatie.

Het initiatief werd als een experiment gezien voor marktverruiming. Basiseducatie Hageland schreef de bedrijven in de regio Aarschot aan met een aanbod dat basiseducatie kan leveren aan bedrijven, meer bepaald een aanbod op maat van de opleidingsbehoeften van bedrijven.

Aanvankelijk reageerde enkel Duracell op het aanbod en is een opleiding ‘statistische procescontrole’ op maat van het bedrijf ontwikkeld. Tien jaar later is verder gesleuteld aan de formule. De opleiding is recent gegeven in Bosch Tienen.

3.3 HRM-beleid en geletterdheidgevoeligheid Duracell

Duracell werd midden jaren 90 door een aantal technologische en arbeidsorganisatorische ontwikkelingen genoodzaakt inspanningen te leveren t.a.v. de laagstgeschoolden in het bedrijf. Volgende doelstellingen werden door het management van het bedrijf bepaald:

  • de evolutie in technieken van procescontrole vereist een hoger niveau van de operator;
  • de snelle technologische ontwikkelingen vereist breed inzetbaar personeel;
  • arbeidsorganisatorisch wil het bedrijf de betrokkenheid van operators verhogen bij het productieproces.

Bosch

De doelstellingen bij Bosch liggen niet zozeer op het vlak van aanpassingen aan technologische en arbeidsorganisatorische ontwikkelingen, maar kaderen in het kwaliteitsbeleid van het bedrijf.

De steeds hogere kwaliteitseisen t.a.v. de producten vereisen een sterkere en betere procescontrole. Een belangrijke doelstelling in het project is omgaan met het spanningsveld tussen kwaliteit en productie.

In het kader van het kwaliteitsbeleid is een project opgestart rond kwaliteitsbewustmaking op alle niveaus van het bedrijf, dus ook op het niveau van de operatoren. Het project wordt gefinancierd met ESF-middelen; het opleidingsbeleid wordt gekoppeld aan het beleid van kwaliteitsverbetering in het bedrijf.

3.4 Evaluatie, spin-off, meerwaarde Duracell

Na de opleiding is een evaluatie gehouden binnen het bedrijf:

  • de operatoren reageerden zeer positief: het was voor velen de eerste keer dat ze een opleiding kregen;
  • het werken buiten de werktijd werd niet als een probleem gezien;
  • het middenkader (de supervisors) ondervond organisatorische problemen bij de opleiding tijdens de werkuren;
  • het management stond positief tegenover de opleiding en dit niet alleen om inhoudelijke redenen. Financieel werd het project gedragen door ESF‑middelen. Bovendien straalde er heel wat prestige af van het project.

De opleiding heeft voor heel wat spin‑off gezorgd zowel voor het bedrijf als voor basiseducatie. Binnen het bedrijf zijn bijkomende opleidingen opgestart (georganiseerd door basiseducatie), bv. ICT‑opstapcursussen.

Bij basiseducatie heeft het project ‘statistische procescontrole’ geleid tot een cursus op maat voor metaalbedrijven (K. Deschamps & B. Vanlangendonck, Statistische procescontrole (SPC) op de werkvloer, VOCB, 2001). Bovendien heeft het project de strategische keuze van basiseducatie Hageland ondersteund in de werking naar bedrijven.

Bosch

De opleiding bij Bosch is recent gegeven, er is een evaluatie gepland.

4. Organisatiemodel  
4.1 Doelgroep Alle operatoren en een aantal ploegbazen en productiecoördinatoren. Duracell: bijna uitsluitend laaggeschoolde vrouwen, die bandwerk verrichten in het bedrijf. Bosch: gemengd profiel van operatoren in voor- en eindmontage.
4.2 Aanbod Duracell

De opleiding heeft de vorm aangenomen van een educatief project binnen een bedrijf. Het management (HRM) is initiatiefnemer van het project, basiseducatie staat in voor het vooronderzoek en de inhoud van de opleiding op maat. De uiteindelijke integratie van het educatief project in het functioneren in het bedrijf is de verantwoordelijkheid van het bedrijf.

De voorbereiding voor het aanbod ‘statistische procescontrole’ valt grosso modo uiteen in twee delen:

  • de bepaling van de educatieve doelstellingen van het bedrijf en van de doelgroep door het management;
  • het vooronderzoek bij operators, run mechanics en supervisors door basiseducatie.

Op basis van het vooronderzoek door basiseducatie zijn sleutelvaardigheden als communicatie, probleemoplossen en samenwerken toegevoegd in het opleidingspakket. De opleiding bestaat uit tien modules van 4 uur:

  • 5 modules kwaliteitscontrole (bv. werken met kwaliteitskaarten en beeldschermen; berekeningen uitvoeren met verschillende meetgegevens, lengtematen, gewichten en inhouden; vergelijken van verhoudingen, tijd en procenten; tabellen en grafieken);
  • 2 modules kennismaking met de computer en automatisering van SPC;
  • 3 modules communicatie, probleemoplossen en samenwerken.

Bosch

De opleiding vormt een integraal onderdeel van het kwaliteitsbeleid van het bedrijf. Het management (kwaliteitsingenieurs) is initiatiefnemer van het project. Basiseducatie geeft de theoretische training buiten het bedrijf, de kwaliteitsingenieurs geven de toegepaste training in het bedrijf. De opleiding bestaat uit drie modules van 4 uur:

  • 2 modules theoretische training door basiseducatie;
  • 1 module toegepaste training door kwaliteitsingenieur van het bedrijf.
4.3 Randvoorwaarden (locatie, timing, vergoeding) De opleiding is een formele theoretische en toegepaste training. De training loopt deels tijdens de werkuren, deels aansluitend op de werkuren (aansluiting van ploegen in ploegensysteem).

Duracell: training in het bedrijf, deelname op vrijwillige basis, uren worden volledig vergoed door de werkgever.

Bosch: theoretische training buiten het bedrijf (Open School), toegepaste training in het bedrijf, alle operatoren (100-tal) nemen deel aan de opleiding, uren worden vergoed door de werkgever.