Talennota wil kinderen voor het Europa van morgen klaarstomen
Persbericht Kabinet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd,
Gelijke Kansen en Brussel
Dinsdag 26 juli 2011
De Vlaamse Regering keurde afgelopen week de conceptnota talenbeleid van
Vlaams minister Pascal Smet goed. Deze talennota consolideert en versterkt de
realisaties van het verleden en bereidt de kinderen in ons onderwijs op de
toekomst voor. En die toekomst is meertalig.
Een goede kennis van het Nederlands blijft het fundament voor
het Vlaamse talenbeleid. En dat fundament wordt versterkt.
- In de kleuterklas is een rijke taalomgeving belangrijk. Taalstimulering Nederlands, zowel voor taalarme kinderen als voor een groeiend aantal anderstalige leerlingen blijft een aandachtspunt, ook in de opleiding, vorming en nascholing.
- Zo zal er in het basisonderwijs werk gemaakt worden van talenplannen om kinderen met een minimale achterstand aan de start van het lager onderwijs te krijgen. In dat kader zullen mensen tot taalcoördinator gevormd worden, niet als afzonderlijke job, maar als specialisatie. Kinderen met teveel achterstand krijgen op termijn verplichte extra lessen Nederlands, aansluitend op de schooluren. Die verplichting sluit aan bij de engagementsverklaring van de ouders om Nederlands te leren en het gebruik van het Nederlands voor en door hun kinderen te versterken.
- In het basisonderwijs willen we kinderen zonder enige kennis van het Standaardnederlands helpen een goede start te nemen door ze gedurende vier (of acht) weken in een taalbad onder te dompelen. Nadien wordt resoluut voor inclusie gekozen. In het secundair onderwijs blijft het onthaaljaar voor anderstalige nieuwkomers bestaan. Voor wie kampt met taalachterstand, wordt een grotere flexibilisering binnen het schoolprogramma ingevoerd.
- De talennota wil de school met haar omgeving en thuis verbinden. Ze erkent daarom uitdrukkelijk het belang van een rijke moedertaal. Tegenover openheid van scholen tegenover de thuistaal van ouders wordt van de ouders een engagement verwacht om de schooltaal van hun kinderen te leren en te gebruiken. Daarvoor worden taallessen Nederlands op de school zelf aangeboden.
De kennis van andere talen is een culturele rijkdom en een voorwaarde voor sociale en economische mobiliteit. We voeren hier een dubbele beleidslijn in: de rijkdom van de diversiteit aan thuistalen krijgt hoofdzakelijk een plaats buiten het schoolcurriculum. In het formeel talenonderwijs binnen het curriculum, krijgen Frans en Engels een absolute en haast evenwaardige prioriteit. We willen dat kinderen vroeger andere talen kunnen leren dan in het verleden.
- Frans als vak kan vanaf de tweede graad gegeven worden (kan in Vlaanderen nu pas vanaf de derde graad). De scholen kunnen zelf beslissen of dat goed is voor hun populatie. Als een school voor taalinitiatie in een derde taal kiest, is dat het Engels.
- Het omgaan met thuistalen wordt in het talenbeleid van het leerplichtonderwijs geïntegreerd. Het (speels) aanleren van thuistalen – en van vreemde talen - wordt door een aanbod buiten de lestijdenmogelijk gemaakt.
- De lijst met mogelijke taalvakken in het voltijds secundair onderwijs wordt uitgebreid zodat ook andere talen in het differentiatiepakket aangeboden kunnen worden. Voor een vierde taal kan gekozen worden uit de officiële talen van de EU en de officiële landstaal van de BRIC-landen.
- In 2013 wordt Content and Language Integrated Learning (CLIL) in het secundair onderwijs mogelijk. Maximum 20 % van de zaakvakken kan dan in het Engels of het Fransgegeven worden.
De kwaliteit van een talenbeleid staat of valt met de competenties, het materiaal, en de omkadering van diegene die voor de klas staat. De talennota besteedt dan ook veel aandacht aan taalrijk lesgeven.
- Voor Brussel en de Rand wordt de expertise op het vlak van het flankerend onderwijsbeleid gebundeld.
- In Brussel, Gent en Antwerpen wordt gedurende 5 jaar in telkens drie scholen een experiment opgezet in functie van het uitwerken van een onderwijsmodel dat beter aansluit op de leefwereld en belevingswereld van die kinderen.
- De uitwisseling van leerkrachten als native speaker wordt vereenvoudigd.
Conceptnota
Samen taalgrenzen verleggen (pdf, 42 p.)
22 juli 2011